1․ Կատարի՛ր բաժանում, ապա ստուգիր ճիշտ ես կատարել այն։
Օրինակ՝
835:4=208(3 մն.)
–
8
3
5
4
Ստուգում՝
8
2
0
8
208×4+3=832+3=835
–
3
5
3
2
3
974:9=
–
Ստուգում՝
–
740:13=
–
Ստուգում՝
–
5437:66=
–
Ստուգում՝
–
2․Լրացրե՛ք աղյուսակը․
Բաժանելի
593
845
7160
1372
6
Բաժանարար
35
64
49
4
57
Թերի քանորդ
16
16
8
14
50
Մնացորդ
21
13
63
70
6
3․ Գտի՛ր․
Գտիր 6257 թիվը 10-ի բաժանելիս ստացվող մնացորդը։ 7
Գտիր 537 թիվը 100-ի բաժանելիս ստացվող մնացորդը։ 37
Գտի՛ր 4639 թիվը 10-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը: 9
Գտի՛ր 3189 թիվը 100-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը:89
Գտի՛ր 2639 թիվը 1000-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը: 639
Գտիր 8529 թիվը 10-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը։9
Գտիր 85449 թիվը 100-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը։49
Գտիր 8369 թիվը 1000-ի բաժանելիս ստացված մնացորդը։369
4. Լարի առաջին կտորը երկրորդից երկար է 6 անգամ, իսկ երկրորդ կտորը երրորդից կարճ է 4 անգամ։ Որքա՞ն է այդ լարերի երկարությունների գումարը, եթե երրորդ լարի երկարությունը 96մ է։ 144+24+96=264
5. Ձեթը պահվում էր 2լ, 3լ և 6լ տարողությամբ անոթներում, ընդ որում վեցլիտրանոց անոթների քանակը 4 անգամ ավելի էր, քան երկուլիտրանոցներինը, և 2 անգամ ավելի, քան երեքլիտրանոցներինը։ Ընդամենը որքա՞ն ձեթ կար, եթե վեցլիտրանոց անոթներում եղած ձեթը 48լ էր։ 8x6L, 4x3L, 2x2L
6․ Առաջին տուփում կար 103 կոճակ, երկրորդում՝ 97, երրորդում՝ 89։ Առաջին տուփից երկրորդի մեջ դրեցին 36 կոճակ, երկրորդից երրորդի մեջ՝ 22, երրորդից առաջինի մեջ՝ 21։ Դրանից հետո ամենաշատ կոճակներ պարունակող տուփում քանի՞ կոճակով ավելի եղավ, քան ամենաքիչ կոճակներ պարունակողում։ 103-15=82 97+14=111 89+1=90 111-82=29
Словообразование — раздел науки о языке, который изучает строение слов (из каких частей они состоят) и способы их образования.
Состав слова.
-приставка (о, об, из, ис, рас, раз, от, до, под, бес, без, на, над, при, пре и т.д.)
-корень
-суффикс (ик, ник, чик, щик, тель, чив, лив, ова, ива, ева и т.д.)
-окончание
Основа и окончание.
В изменяемых самостоятельных словах выделяется основа и окончание, а в неизменяемых — только основа.
Основа — это часть изменяемого слова без окончания. В основе слова заключено его лексическое значение.
Окончание — это изменяемая значимая часть слова, которая образует форму слова и служит для связи слов в словосочетании и предложении. При изменении слова или образовании какой- либо его формы: числа, рода, падежа, лица — изменяются окончания.
Корень — это главная часть слова, в которой заключено общее значение всех однокоренных слов. Слова с одним и тем же корнем называются однокоренными. Однокоренные слова могут относиться к одной части речи или к разным.
В слове может быть один корень или два корня.
Суффикс.
Суффикс — это значимая часть слова, которая находится после корня и обычно служит для образования слов. Приставка — это значимая часть слова, которая находится перед корнем и служит для образования слов. Приставки образуют слова с новым значением. В слове могут быть не одна, а две и более приставки.
Примечания.
Абсолютное большинство приставок исконно русские (о-, от-, под-, над-, пере- и др.). Иноязычных приставок в русском языке немного: а-, анти-, архи-, интер-, контр-, ультра-, де-, дез-, дис-, ре-, экс-, им-.
Приставки могут быть многозначными. Так, приставка при- обозначает приближение, присоединение, неполноту действия, нахождение вблизи чего-либо
На основе первого примера определи и сформулируй принцип записи слов в первой цепочке. В соответствии с ним напиши остальные ряды слов.
Танк – танкист – танковый
? – барабанщик – барабанный
? – ? – грибной
? – ? – театральный
Подумай, какие в словах пропущены приставки. Вставь и выдели приставки.
А. Мама ….шла с работы. Папа ….шёл утром на фабрику.
Ко мне ….шли мои друзья. Мы ….шли вместе на улицу.
Б. Тёмная туча ….крыла солнце. ….дул резкий ветер. …сверкала молния и ….лил дождь. Ребята ….бежали домой. Они ….мокли до нитки.
В. ….ходить в комнату, ….ходить из комнаты, …..ехать в другой дом, ….ехать к бабушке, ….ехать за мамой на работу, ….плыть до берега, ….плыть всё озеро.
Способы образования слов.
Новые слова в русском языке образуются на основе слов, словосочетаний, реже — предложений, которые для нового слова являются исходными. Слова в русском языке образуются следующими основными способами: приставочным, суффиксальным, приставочно—суффиксальным, бессуффиксным, сложением, переходом одной части речи в другую.
Приставочный способ.
При образовании слов приставочным способом приставка присоединяется к исходному, уже готовому слову. При этом новое слово относится к той же части речи, что и исходное слово. Так образуются имена существительные, прилагательные, местоимения, глаголы, наречия.
Суффиксальный способ.
Суффиксальный способ заключается в том, что к основе исходного слова прибавляется суффикс. Таким образом образуются слова всех самостоятельных частей речи. Слова, образованные суффиксальным способом, как правило, являются другой частью речи. Суффиксальный способ является основным для образования имен существительных, прилагательных и наречий. Он является более сложным по сравнению с приставочным способом, так как суффикс прибавляется не к целому слову, а к его основе, причем основа слова иногда видоизменяется: происходит отсечение части основы, изменяется ее звуковой состав, происходит чередование звуков.
Приставочно-суффиксальный способ.
Приставочно-суффиксальный способ заключается в одновременном присоединении к основе исходного слова приставки и суффикса. Наиболее часто образуются этим способом существительные с суффиксами -ник, -й (е), -ок, глаголы с суффиксом -ся, наречия в приставкой по- и суффиксами -и, -ому, -ему.
Бессуффиксный способ.
Бессуффиксный способ заключается в том, что от слова отбрасывается окончание либо одновременно отбрасывается окончание и отсекается суффикс.
Сложение как способ образования слов.
Сложение заключается в соединении в одном слове двух слов. В результате сложения образуются сложные слова. Сложными называются слова, имеющие в своем составе два (и более) корня. Они образуются. как правило, от самостоятельных частей речи, сохраняя в своем составе целиком слово или его часть. В сложном слове между корнями могут быть соединительные гласные о и е.
Примечания.
В качестве соединительной гласной может выступать и: пятилетний.
Сложные слова могут быть без соединительной гласной.
Сложением основ слов без соединительных гласных (стенгазета, спортплощадка, автозавод) или соединительными гласными о и е (снегопад, тепловоз, землекоп);
С помощью соединительных гласных о и е, соединяющих часть основы слова с целым словом: новостройка, железобетон, хлебозаготовка, декоративно-прикладной;
Сложение основ с одновременным присоединением суффикса: земледелие, головокружительный;
Слова образуются также путем перехода одной части речи в другую. При этом, употребляясь в роли другой части речи, они приобретают иное общее значение, теряют ряд своих грамматических признаков. Например: ехали шагом (слово шагом, являясь наречием, не изменяется)
Մենք ապրում ենք Երկրի վրա: Երկիրը մի հսկայական գունդ է, որի մակերևույթը պատված է ցամաքով և ջրով: Իսկ ուրիշ ի՞նչ մարմիններ կան աշխարհում: Դրանցից ձեզ առավել ծանոթ են Լուսինն ու Արեգակը: Մութ գիշերը երկնքին նայելիս մենք տեսնում ենք բազմաթիվ լուսատու, առկայծող կետեր: Դրանք աստղերն են: Բացի աստղերից՝ հայտնի են նաև մեծ ու փոքր երկնային շատ այլ մարմիններ, օրինակ՝ Արեգակի շուրջը պտտվում են նրա համեմատ փոքր չափեր ունեցող մարմիններ, որոնք կոչվում են մոլորակներ: Դրանցից մեկը Երկիրն է: Հետագայում դուք կծանոթանաք երկնային մի շարք այլ մարմինների:
Այդ բոլոր մարմինների ամբողջությունն ընդունված է անվանել տիեզերք: Տիեզերք բառը նշանակում է մեծ եզերք (տի՝ մեծ): Այսինքն՝ տիեզերքն այն ահռելի տարածությունն է, որը լցված է հսկայական թվով տարբեր չափեր և զանգվածներ ունեցող երկնային մարմիններով:
Աստղեր և համաստեղություններ: Անզեն աչքով գիշերը երկնքում կարելի է տեսնել մինչև 6000 աստղ, իսկ նույնիսկ փոքր աստղադիտակով կարելի է հաշվել միլիոնավոր աստղեր: Այդպիսի աստղ է նաև մեզ լավ ծանոթ Արեգակը: Համեմատած Արեգակի հետ՝ մնացած աստղերը մեզնից շատ ավելի մեծ հեռավորությունների վրա են գտնվում, և դա է պատճառը, որ դրանք այդքան փոքր են երևում:
Իրականում աստղերը շիկացած, լուսարձակող հսկայական գազային մարմիններ են, որոնք հիմնականում կազմված են ջրածնից և հելիումից: Աստղերի ընդերքում գազերն ուժեղ սեղմված են ու շիկացած: Դրանց ջերմաստիճանը հասնում է միլիոնավոր աստիճանների: Աստղերն իրենց չափերով, զանգվածով և պայծառությամբ տարբերվում են միմյանցից: Արեգակը միջին մեծությամբ աստղ է:
Աստղերը հավասարաչափ չեն բաշխված տիեզերքում: Դրանք, միավորվելով, կազմում են աստղային հսկայական խմբեր, որոնք կոչվում են գալակտիկաներ:
3. Ո՞րն է ամենա մեծ աստղը: Ամենա մեծ աստղի անունը <UY Scuti>
Նախ վերհիշենք, թե ինչպես ենք բազմանիշ թիվը բազմապատկում միանիշ թվով։
x
6
4
3
3
1
9
2
9
Այժմ բազմանիշ թիվը բազմապատկենք երկնիշ թվով:
x
4
5
6
6
5
+
2
2
8
0
2
7
3
6
2
9
6
4
0
Այժմ բազմանիշ թիվը բազմապատկենք եռանիշ թվով:
x
5
4
6
2
1
2
3
+
1
6
3
8
6
1
0
9
2
4
5
4
6
2
6
7
1
8
2
6
Դասարանական առաջադրանքներ
1․ Գտեք արտադրյալը
208911
X
2
0
8
9
1
1
1
8
9
4
8
8
735624
x
7
3
5
6
2
4
4
5
8
6
4
0
6374285
x
6
3
7
4
2
8
5
1
8
1
6
5
9
0
56781234
x
5
6
7
8
1
2
3
4
7
0
0
6
6
5
2
2․ Աստղանիշների փոխարեն գրե՛ք բաց թողնված թվանշանները:
x
5
6
2
7
3
9
2
4
3. Փակագծերը տեղադրե՛ք այնպես, որ ստացվի հավասարություն․
5(4+6)=260
52+83+7)=600
4. Առաջին հացթուխը, 4 ժամ աշխատելով, երկրորդից 20 հացով ավելի թխեց։ 1 ժամում քանի՞ հաց է թխում առաջին հացթուխը, եթե երկրորդը 1 ժամում թխում է 10հաց։ 15
Տնային առաջադրանքներ
1․ Գտեք արտադրյալը
314 25
x
3
1
4
2
5
7
8
5
0
189563
x
1
8
9
5
6
3
1
0
6
4
0
7
1239571
x
1
2
3
9
5
7
1
7
0
7
4
6
9
9584657
x
9
5
8
4
6
5
7
6
2
9
6
6
8
8
2․ Աստղանիշների փոխարեն գրե՛ք բաց թողնված թվանշանները:
x
2
8
3
8
4
x
5
7
6
3
8
6
3. Փակագծերը տեղադրե՛ք այնպես, որ ստացվի հավասարություն:
Արեգ Հարությունյան 